تاریخ انتشار خبر: ۱ , فروردین, ۱۳۹۴ | ۰۲:۳۷:۵۳
کد خبر : 21519

معرفی ۱۰۱ مکان زیارتی ، تاریخی و تفریحی در دزفول (قسمت اول)

این روزها خوزستان میزبان هزاران مهمان نوروزی ست و شاید یکی از دغدغه های هر خانواده این باشد که مهمانان خود را به کجا ببرد ؟ قصد داریم مکانهای زیارتی ، تفریحی و تاریخی شهرمان را مرور کنیم.   ۱- آستانه متبرکه سبزقبا در مرکز شهر دزفول ، آرامگاه سید محمد بن موسی کاظم (ع) […]

این روزها خوزستان میزبان هزاران مهمان نوروزی ست و شاید یکی از دغدغه های هر خانواده این باشد که مهمانان خود را به کجا ببرد ؟

قصد داریم مکانهای زیارتی ، تفریحی و تاریخی شهرمان را مرور کنیم.

 

۱-

آستانه متبرکه سبزقبا در مرکز شهر دزفول ، آرامگاه سید محمد بن موسی کاظم (ع) ، برادر امام رضا (ع) می باشد . بقعه سبزقبا به عنوان چهارمین حرم اهل بیت عصمت در کشور به شمار می رود و عاشقان عصمت و طهارت در دزفول و سایر شهر های کشور به خصوص استان خوزستان ، به زیارت سبزقبا به دزفول می شتابند .

اصل بنای این بقعه متعلق دوره ‌ی به تیموری و سلجوقی بوده که در دوره های اخیر به شکل جدیدی تغییر و توسعه یافته و گنبد زیبایی برای آن ساخته شده است

 

 

 

۲-

در محله روبند یا رود بند در شمال غربی شهر دزفول و در ارتفاعی مشرف بر رودخانه، بقعه پیر رود بند قرار دارد. گنبد این بنا مضرس و دارای ۲۰سط است. تاریخ ساخت این بنا به دوره تیموریان ۷۷۱- ۸۴۵ هجری قمری تعلق دارد ولی مرمت آن مربوط به روزگار شاه عباس صفوی و به سال ۱۰۳۰ هجری قمری است. بنای این بقعه را به زمان گورکانیان و به دستور امیر تیمور گورکانی نسبت داده اند و در زمان شاه عباس اقدام به مرمت آن شده است. بقعه رودبند در تپه ای به ارتفاع ۲۲ متر قرار گرفته است و دارای گنبد سفید مخروطی شکل به ارتفاع ۱۸ متر می باشد

 

 

۳-

بقعه شاهرکن الدین در محله ای با همین نام در مرکز شهر دزفول قرار دارد. این بنای زیبا در مرکز بافت قدیم واقع شده و با فضایی سبز و معنوی زینت بخش این بافت ارزشمند شده و به شایستگی به آن لقب نگین سبز بافت قدیم دزفول داده شده است. معماری زیبا و فضای سبز و باز در میان بافت آجری شهر دزفول منظره و خاطره ای بیاد ماندنی در ذهن بیننده بر جای می گذارد. این اثر زیبا فضاها و مناظر چشم نوازی دارد و به شماره ۸۳۸۶ در فهرست آثار ملی به ثبت رسیده است. محله ی شاهرکن الدین دزفول کامل ترین محله ی تاریخی بافت قدیم دزفول است که عناصر خود را حفظ نموده است. بقعه شاهرکن الدین دزفول یکی از جاذبه هایی است که در بازدید از شهر تاریخی دزفول نبایداز دست داد.

گویند که نام او سید علی بوده‌است. گروه بزرگ و مهمی از سادات دزفول منتسب به وی می‌باشند که به آنان سادات شاهرکنی می‌گویند کما اینکه بسیاری از آنان نام وی را بر نام خانوادگی خویش برگزیده‌اند. وی به این دیار هجرت کرده و در همانجا درگذشته‌است.

این مقبره در دزفول محله صحرابدر مشرقی، پشت میدان امام واقع است.گنبد این مقبره، نیلگون و مخروطی شکل با چهارده ضلع می‌باشد. در بالای درب جنوبی آن پلکان، خواجه نشین و طاق نمایی وجود دارد که بر بالای آن دو گلدسته بنا گردیده‌است.این مجموعه شامل آرامگاه، مسجد، مدرسه و حمام است و همچنین آورده شده‌است که ساختمان گلدسته‌ها در دوره قاجاریه ساخته شده و بنای بقعه و گنبد مربوط هم به دورهٔ تیموریان در زمان سلطنت شاهرخ میرزا فرزند امیر تیمور نسبت داده می‌شود

۴-

این بقعه در خیابان سی‌متری شریعتی، کوچه جنب مسجد سید نورالله، در شهرستان دزفول واقع شده است. بقعه حزقیل نبی را مدفن یا قدمگاه حضرت حزقیل از پیامبران بنی اسرائیل می‌دانند که پدر بزگوار دانیال نبی بوده است. در قرآن از او به نام ذوالکفل ذکری به میان آمده است. متاسفانه بدلیل بازسازی کامل اثری از قدمت در آن دیده نمی‌شود

 

۵-

بقعه علی مالک دزفول بارگاه ملکوتی ابراهیم و عقیل دو تن از فرزندان امام علی علیه السلام در نزدیکی پل قدیم دزفول است و در محله ای به همین نام قرار داد و زیارتگاه عاشقان اهلبیت علیه السلام است. بنای فعلی بقعه علی مالک مربوط به دوره قاجار است و در دزفول، بافت قدیم شهر، کوچه علی مالک واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۲ بهمن ۱۳۸۱ با شمارهٔ ثبت ۷۱۰۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است

۶-

آستانه متبرکه محمد بن جعفر طیار (ع) در فاصله پنج کیلومتری شهر دزفول ، در شهرکی به این نام قرار دارد و یکی از زیارتگاه های مهم شهرستان دزفول و خوزستان شمالی به شمار می رود . صاحب بقعه فرزند جعفر طیار برادر امام علی علیه السلام و داماد امام علی علیه السلام (شوهر ام کلثوم) و یکی از فرماندهان سپاه اسلام بوده است. فضای اطراف بقعه را درختان بسیاری سبزی زیبایی فرا گرفته و فضای خوبی را جهت گذران اوقاتی در فضایی معنوی و آرام به وجود آورد می آورد. این بقعه به شماره ۲۵۵۳ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. استان خوزستان دیدنی های فراوان، جاذبه های مذهبی و زیارتگاه های ارزشمندی دارد که ارامگاه محمد بن جعفر طیار یکی از شاخص ترین آنهاست

 

 

 

 

۷-

بقعه سوار غیب یکی از آثار تاریخی شهر دزفول است که در ۵ کیلومتری جنوب این شهر و در نزدیکی شهرک محمد بن جعفر قرار دارد. بنای بقعه تقریبا به شکل دست نخورده و فضای سنتی خود را حفظ کرده است. در اطراف بقعه چند درخت کنار و قبرستان قدیمی وجود دارد. برای رسیدن به این بقعه از جاده فرعی قبل از شهرک بن جعفر و در مسیر روستای دهبر می بایست ۱٫۶ کیلومتر را پیمود. در مورد صاحب بقعه در کتاب مجمع الابرار و تذکره الاخیار آمده که وی همواره حامی ضعفا و صحراگردانی بوده که از آن مسیر عبور می کرده اند و در زمانی که به کمک احتیاج داشته اند سواری از غیب به یاریشان شتافته و به همین دلیل به سوار غیب شهرت دارد. این بنای تاریخی به شماره ۸۳۶۹ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. بقعه سوار غیب یکی از آثار خوزستان است که کمتر معرفی شده و جزو بناهای تاریخی ناشناخته به شمار می رود

 

۸-

در نزدیکی آبادی ده بهر (دبر) و در سمت راست کانال کوچکی به فاصله تقریبی پانصد متر، زیارتگاهی در میان قبرستانی واقع شده که بنای آن تجدید و تعمیر گردیده است. گنبد کوچکی، بصورت استوانه‌ای ناقص دارد. مقبره در درون یک ضریح مشبک آهنی در زیر سقف یک اتاق مربع شکل واقع است. بر روی صفحه ‌ای کاغذی نام صاحب مقبره را سید محمد نوشته‌اند،‌ بقعه از درون و بیرون تزئیناتی ندارد. ایوانی در دو ضلع مشرق و جنوب آن ساخته‌اند که با موزائیک فرش شده و سقف آن تیرآهن است

 

 

۹-

قعه علی ابن یحیی از نوادگان امام سجاد علیه السلام می باشد . بر روی تابلویی که در کنار بقعه نصب شده قدمت اولیه محل ۳۶۰ هجری قمری ذکر شده است. این بنا در روبروی پل قدیم دزفول واقع شده است و دوستداران اهلبیت علیهم السلام به زیارتش مشرف می شوند. علی ابن یحیی پدر عباسعلی است که ایشان هم در شهر دزفول در محلی به نام عباسیه اعظم آرمیده است.
بقعه علی ابن یحیی به دلیل قرارگیری در بافتی قدیمی و همجواری با پل قدیم و رود دز، آرامشی مثال زدنی و منظره ای چشم نواز دارد. سبزی درختان کنار بقعه و نوری که از گلدسته ها و گنبد کوچکش می تابد فضای معنوی خاصی ایجاد می کند و هر عاشق خسته دلی را میزبان می شود تا فارغ از هیاهوی روزانه خویشتن خویش را بیابد.

پدر صاحب بقعه، یحیی بن زید یکی از چهار پسر زید بن علی زین العابدین علیه السلام (که در سال ۱۰۷ هجری قمری دیده به جهان گشود) است و مادر پدرش ریطه دختر ابوهاشم عبدالله بن محمد حنفیه است.

یحیی در قیام و خروج پدرش زید بن علی در مقابل هشام خلیفه حکومت اموی حضور داشته و پس از کشته شدن پدرش در سال ۱۲۱ در کوفه و دفن او، اصحاب و یاران زید متفرق شدند .

امامزاده یحیی بن زید علیه السلام، پس از شکست قیام کوفه و بر دار رفتن پیکر خونین پدر، با ده تن از شیعیان انقلابی، شهر را به قصد خراسان ترک گفت.

علی بن یحیی در زبان محلی دزفول به دلیل قرار گیری بقعه وی در ساحل غربی رودخانه به “علی او دس او” نیز مشهور است

 

 

۱۰-

یکی از بقعه های خاص و ناشناخته دزفول بقعه امام زاده زین العابدین است. شاه مهدی بن محمد معروف به امام زاده زین العابدین که بر اساس کاشیکاری بقعه با چند به امام زین العابدین علیه السلام می رسد در ۸ کیلومتری جنوب شهر دزفول و در کنار روستای بنوار حسین قرار دارد. برای رفتن به این بقعه می بایست در جنوب شهر جاده ی سنجر را پیش گرفت و بعد از گذر از سه راهی های جاته و سنجر در ادامه ی مزارع سبز جنوب به روستای بنوار حسین می رسیم. بعد از عبور از خیابان انتهای این روستا به جاده ای فرعی می رسیم که ما را تا کنار بقعه هدایت می کند. اطراف بقعه نیز مزارع سبزی قرار داشته که همرنگ با گنبد سبز زیبای بقعه می باشند. فضای سبز اطراف بقعه فرصت مناسبی را برای گذران اوقات در کنار آن فراهم می آورد. با توجه به زیارتگاه های مختلف شهرستان دزفول، میتواند به عنوان قطب زیارتی جنوب کشور و خوزستان مطرح گردد

 

 

 

۱۱-

امامزاده علی اصغر ابن زین العابدین معروف به علی شلگهی ، فرزند علی بن حسین امام چهارم شیعیان ، در استان خوزستان شهرستان دزفول و در شهرک شهید کریمی (شلگهی)دربخش چغامیش و در ۱۵ کیلومتری شرق دزفول قرار دارد

 

 

۱۲-

قدمگاه امام رضا(ع) کونک در میان مزارع سبز شرق شهر دزفول و در ۱۳ کیلومتری جاده دزفول – شوشتر ، کنار روستای کونک واقع شده است. اطراف این بقعه چند آرمگاه خانوادگی وِیژه و درختان کنار احاطه کرده اند. فضای سبز اطراف بقعه و موقعیت خاص و بکر آن فرصت خوبی را برای گردش فراهم می آورد. درون این بقعه نوساز بوده و علاوه بر قدمگاه به حسینیه امام رضا (ع) نیز مشهور است

 

 

۱۳-

بقعه عارف شیخ ابراهیم معروف به “پیر بانگ‌گو” در منطقه شهیون و به فاصله هوایی ۴۰ کیلومتر و جاده‌ای ۵۵ کیلومتری از شهر در شمال شهرستان دزفول و بعد از روستای حسن آقا در دامنه کوه سگریون واقع شده است

صاحب بقعه یکی از بزرگان و افراد صالح منطقه بوده(امام‌زاده نبوده است) اما با توجه به این که مؤذن بوده به ایشان پیر بانگ گو (اذان گو) و یا در اصطلاح محلی “پیر بنگو” گفته می‌شود و اهالی منطقه نذورات خود را به این محل می‌آورند.

در اطراف بقعه ۲ قبرستان قدیمی وجود دارد؛ یکی در نزدیکی بقعه و دیگری با فاصله و در ارتفاع بالاتری از آن قرار گرفته و به صورت متروکه می‌باشد و قدمت آن بیش از ۳۰۰ سال برآورد شده است. روی برخی سنگ‌های این قبرستان کنده‌کاری و حکاکی‌هایی صورت گرفته و به دلیل دست نخورده بودن و قدمت این قبرستان و مجموعه به عنوان یکی از پیشنهادات برای ثبت در فهرست آثار ملی ارایه شده است.

 

 

 

 

۱۴-

آرامگاه شهیدان زید معروف به پیر جک در کوه های اطراف روستای گاومیر بخش سردشت در شمال شهرستان دزفول و در ۳۵ کیلومتری شهر دزفول قرار دارد. روستای گاومیر بعد از منطقه تنگه سرا اولین روستای سردشت بوده و برای رسیدن به آرامگاه پیر جک بایستی حدود یک ساعت و نیم بعد از گذر از روستا پیاده روی کرد و فرصت خوبی برای علاقمندان به این ورزش مفرح می باشد. در کنار این پیر ، نهری کوچک و زیبا روان است و درختان جغ نیز اطراف آن قرار دارند. همچنین قبل از رسیدن به آن تخته ی سنگ زیبایی به شکل نقشه ایران و تپه ی قلعه مانندی با نام قلعه زید در کنار نهر و نخل های برافراشته ای قرار دارد که بر زیبایی و تنوع منطقه می افزاید

 

 

۱۵-

این بقعه متبرکه آرامگاه یکی از اولاد بزرگوار حضرت امام موسی کاظم (ع) و از ائمه معصومین بوده است. در طاعات ربانی و قیام به عبادات سبحانی بی‌نظیر بوده و مدفن شریف آن بزرگوار در محله صحرابدر مشرقی در نزدیکی مقبره ابو‌العلاء قرار دارد و بسیار مورد احترام اهالی می‌باشد

 

۱۶-

در حاشیه رودخانه دز در کنار پل جدید (دوم) دزفول در محله قلعه از محلات نعمتی خانه که در گذشته آن را طواحین دیم می گفتند، بقعه ای وجود دارد که متعلق است به اکبر زرین کلاه معروف به پیر اکبر.

نقل است وی را از آن جهت زرین کلاه گفته اند که همواره لباس رزم بر تن و کلاهی زرین بر سر داشت. و از منتظران وقعی امام عصر(عج) بود و عوام مردم و بعضی از خواص او را از سربازان و یاران حضرت ولی عصر(عج) دانسته اند. و معتقدند که ایشان زنده و در قید حیات اند. و مرقد مطهر ایشان منشأ خیر و برکت برای این شهر و مکان مقدسی جهت برآورده شدن حاجات مردم بوده است. و چون از کبائر مشایخ و عظام اولیاء محسوب می شد، به پیر اکبر معروف گردید. او از مقتدایان اهل دین و پیشوایان ارباب یقین بود و پیوسته در عرصه میدان مجاهدت مردانه پای در طریق محبت جانان می نهاد

 

 

 

 

۱۷-

یکی از بقعه های خاص و ناشناخته دزفول بقعه امام زاده زین العابدین است. شاه مهدی بن محمد معروف به امام زاده زین العابدین که بر اساس کاشیکاری بقعه با چند به امام زین العابدین علیه السلام می رسد در ۸ کیلومتری جنوب شهر دزفول و در کنار روستای بنوار حسین قرار دارد. برای رفتن به این بقعه می بایست در جنوب شهر جاده ی سنجر را پیش گرفت و بعد از گذر از سه راهی های جاته و سنجر در ادامه ی مزارع سبز جنوب به روستای بنوار حسین می رسیم. بعد از عبور از خیابان انتهای این روستا به جاده ای فرعی می رسیم که ما را تا کنار بقعه هدایت می کند. اطراف بقعه نیز مزارع سبزی قرار داشته که همرنگ با گنبد سبز زیبای بقعه می باشند. فضای سبز اطراف بقعه فرصت مناسبی را برای گذران اوقات در کنار آن فراهم می آورد. با توجه به زیارتگاه های مختلف شهرستان دزفول، میتواند به عنوان قطب زیارتی جنوب کشور و خوزستان مطرح گردد

 

 

۱۸-

آرامگاه یعقوب لیث صفاری دزفول در ۱۲ کیلومتری شهر دزفول و در جاده دزفول آباد (شاه آباد) واقع شده است. بنای بقعه از یک چهار طاقی با گنبدی مخروطی و مضرس در دوره سلجوقی تشکیل یافته است. یعقوب لیث نخستین سردار ایرانی بعد از ورود اسلام به ایران است که تلاش کرد دوباره ایرانی متحد را پایه گذاری و حکومتی تشکیل دهد. بنای آرامگاه وی به دلیل ارزش های تاریخی و معماری به شماره ۲۵۵۰ درفهرست آثار ملی به ثبت رسیده است. این بنا در سال های اخیر مرمت شده و برای عموم علاقمندان بازدید از آن امکان پذیر است.آرامگاه یعقوب لیث صفاری، احیاگر زبان فارسی در دزفول یکی از دیدنی های ارزشمند استان خوزستان و جزو مهمترین آثار ملی ایرانی است که مایه ی مباهات و غرور ایرانیان است

با توجه به خدمت ارزشمند و نقش تاثیرگذار یعقوب لیث صفاری در تاریخ ایران و به ویژه در خصوص احیای زبان فارسی و یکپارچگی کشور، آرامگاه یعقوب لیث صفاری می تواند مقصد مهم گردشگرانی از سراسر کشور به پاس قدردانی از خدمات این سردار ایرانی باشد و در کنار آن صنعت گردشگری استان خوزستان را نیز رونق بخشد. شایان ذکر است مجسمه ی این سردار نامی در شهر دزفول به دست استاد ابوالحسن خان صدیقی ساخته شده است. در سال های اخیر تلاش هایی در این خصوص صورت گرفته است.

یعقوب لیث در سال ۲۶۳ هجری قمری از فارس به سوی خوزستان حرکت کرد و جندی شاپور را به واسطۀ دارا بودن دژ مستحکم و نیز موقعیت سوق الجیشی مناسب ارتباطی با دیگر شهرهای استان به عنوان پایتخت خود انتخاب کرد و پس از آن به جنگ خلیفه عباسی رفت.وی تلاش های بسیاری برای خروج بخش هایی از ایران از دست خلیفه عباسی نمود و سرانجام در سال ۲۶۵ هجری قمری بر اثر بیماری در شهر جندی شاپور دزفول درگذشت

 

 

۱۹-

یکی ازقدیمی ترین بناهایی که در شهر دزفول بعد از مسجد جامع دزفول ساخته شد بقعه شیخ اسماعیل قصری است که در قرن ششم هجری احداث گردید. شیخ اسماعیل قصری از عرفای بزرگ قرن ششم، مرشد شیخ نجم الدین کبری و از اصحاب و شاگردان نمونه شیخ ابونجیب سهروردی بوده است. مزار این عارف کامل واقع در بازار قدیم دزفول، روبروی بازار خراطان می باشد که در سال های اخیر بهسازی و بازسازی شده است. این بقعه با کاشی کاری های زیبایی زینت داده شده که در استان خوزستان کم نظیر است و بخشی از آن به کتابخانه عمومی اختصاص داده شده است

 

۲۰-

این بقعه در جاده شوش، نزدیک پل حمید آباد و در میان درختان سرسبز و با صفا قرار گرفته است. این بقعه، مدفن نوه ارشد جابر بن عبدالله انصاری صحابی بزرگ پیامبر، می باشد. و به نام جد خویش نامیده شده است.وی جد خاندان انصاری دزفول است و به جابر صغیر معروف است.

این بقعه در ۱۸ کیلومتری جنوب دزفول قرار دارد و علاوه بر جنبه زیارتی از ویژگی های سیاحتی نیز برخوردار است

 

۲۱-

بقعه بابا یوسف مربوط به دوره صفوی است و در دزفول، در حاشیه شمالی گورستان رودبند، جنب پل سوم واقع شده و این اثر در تاریخ ۹ اردیبهشت ۱۳۸۲ با شمارهٔ ثبت ۸۳۷۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. بنای زیبا و ساده ی آجری بابا یوسف در بالای رود دز و آرامش غروبی زیبای آن وصف ناشدنی است. بابا یوسف یکی از شعرای دزفول بوده است

 

 

 

گردآورنده: خانم آذرشین

 

 

اشتراک مطلب با :
  1. شهروند Iran (ISLAMIC Republic Of) Unknow Browser Unknow Os گفت:

    وقی در تابستانها به مسافرت می رویم نقشه راهنمای شهر ها را بما می دهند اما سازمان گردشگری و میراث فرهنگی دزفول حتی یک کاغز معمولی هم در اختیار مافرین قرار نمی دهد .چرا این سازمان به وظیفه خودش انجام نمی دهد .ان وقت چطور انتظار داری هموطنان ما دزفول را بشناسند .